ادبیات
علی سلیمی؛ علی پروانه؛ حدیث دارابی
چکیده
جنبش زنان در جهان عرب ابتدا توسط مردان شروع شد، اما سرانجام زنان رهبری آن را بهدست گرفتند. «عایشه تیمور» شاعر سنتگرای مصری و «می زیاده» نویسندۀ نوگرای سوری از دو موضع متفاوت، ندای این آزادیخواهی را سر دادند. پژوهش حاضر به روش توصیفی-تحلیلی، به بررسی این جنبش در دنیای عرب با تأملی در اندیشۀ این دو نویسنده میپردازد و ...
بیشتر
جنبش زنان در جهان عرب ابتدا توسط مردان شروع شد، اما سرانجام زنان رهبری آن را بهدست گرفتند. «عایشه تیمور» شاعر سنتگرای مصری و «می زیاده» نویسندۀ نوگرای سوری از دو موضع متفاوت، ندای این آزادیخواهی را سر دادند. پژوهش حاضر به روش توصیفی-تحلیلی، به بررسی این جنبش در دنیای عرب با تأملی در اندیشۀ این دو نویسنده میپردازد و به این پرسش پاسخ میگوید که این جنبش چه فرازوفرودهایی پیموده است. نتیجۀ پژوهش نشان میدهد در جهان عرب، دو جریان فکری این موضوع را به چالش کشیدهاند. یکی سنتگرای افراطی و مخالف با هرگونه حضور زنان در جامعه و دیگری جریانی که پیشرفت زنان را فقط در آزادی بیقیدوشرط از سنتهای پیشین و تقلید از غرب میدانست. در این میان، یک رویکرد اعتدالی توسط عایشه تیمور و می زیاده بهوجود آمد که نقطۀ بهینۀ این جنبش را در ترکیبی متعادل از سنت و مدرنیسم، با رعایت شئون زندگی اجتماعی میدانست. هرچند خاستگاه فکری این دو بهکلی متفاوت بود، یکی در سنت اسلامی ریشه داشت و دیگری یک مسیحی متأثر از غرب و متمایل به مدرنیته بود، اما به باور آنها، ایجاد دگرگونی در نگاه به زن و رفتار با او، یک ضرورت تاریخی شمرده میشد؛ بنابراین، هرگاه بحث از حقوق تضییعشدۀ زنان به میان میآمد، این دو با هم یکصدا میشدند و این امر، نقشی بسیار مؤثر در پیشرفت این جنبش در جهان عرب بر جای گذاشت.
ادبیات
مریم جلالی نژاد؛ یحیی معروف؛ علی سلیمی؛ جهانگیر امیری
چکیده
شخصیتهای زنانۀ دینی از دیرباز تاکنون پیوسته از نمادهای ارزشمند و الهامبخش در ادبیات و فرهنگ شاعران معاصر عرب بشمار میروند. جابر الجابری(مدین الموسوی) شاعر معاصر عراقی است که با استفاده از میراث دینی در اشعارش بر اصالت و غنای ادبی شعرش افزوده است. بازنمایی شخصیتهای زنانۀ دینی در اشعار جابر الجابری در کشف لایههای معنائی شعر ...
بیشتر
شخصیتهای زنانۀ دینی از دیرباز تاکنون پیوسته از نمادهای ارزشمند و الهامبخش در ادبیات و فرهنگ شاعران معاصر عرب بشمار میروند. جابر الجابری(مدین الموسوی) شاعر معاصر عراقی است که با استفاده از میراث دینی در اشعارش بر اصالت و غنای ادبی شعرش افزوده است. بازنمایی شخصیتهای زنانۀ دینی در اشعار جابر الجابری در کشف لایههای معنائی شعر وی کمک کرده و زوایای جدیدی از سبک شعری او را نمایان میسازد. نظریۀ ارتباطی رومن یاکوبسن؛ زبانشناس برجستۀ روسی به بررسی نقشهای ششگانۀ زبانی در راستای جهتگیری پیام شاعر (فرستنده)به سمت یکی از عوامل سازندۀ فرایند ارتباطی میپردازد. بررسی کارکردهای زبانی در متون ادبی بویژه شعر، مخاطب را به درک عمیقتری از هنر کلامی شاعر و ادبیت وی میرساند.این پژوهش بر آن است با رویکردی توصیفی- تحلیلی شخصیتهای زنانۀ دینی را در اشعار جابر الجابری با تکیه بر نظریۀ ارتباطی رومن یاکوبسن مورد بررسی و تحلیل قرار دهد. یافتههای پژوهش بیانگر آن است که پربسامدترین نقشهای زبانی در به تصویر کشیدن شخصیتهای حضرت زهرا(س) و حضرت زینب(س) در شعر جابری به ترتیب و با توجه به جایگاه متفاوتی که دارند نقش ترغیبی، عاطفی، همدلی و ارجاعی هستند که به شکل جداگانه و یا شکل مکمل یکدیگر بکار رفتهاند. در شاعرانگی جابر الجابری شخصیتهای برجستۀ حضرت زهرا(س) و حضرت زینب(س) به عنوان نمادهایی از انسان کامل، صبور و ایثارگر به همراه شاخصههای زنانگی مطرح شدهاند تا تأثیر مهمی بر بافت فرهنگی و اجتماعی جامعه داشته و مخاطب را به درک و آشنائی بیشتر از ابعاد فکری و ایدئولوژی جابری برسانند.