دانشکده علوم خانواده دانشگاه تهران زن در فرهنگ و هنر 2538-3108 14 2 2022 06 22 Representation and Constructing Subject of the Female Heads of Households in Iranian Cinema (Semiotics of The Blue-Veiled, Border Café (Cafe Transit), and The Corridor (Dehliz)) بازنمایی و برساخت سوژۀ زن سرپرست خانوار در سینمای ایران (نشانه‌شناسی فیلم‌های روسری آبی، کافه‌ترانزیت و دهلیز) 241 265 87773 10.22059/jwica.2022.335846.1732 FA نسرین محمدپور دانش‌آموخته کارشناسی ارشد مطالعات زنان، گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران مسعود تقی آبادی دکتری علوم ارتباطات دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران وحید شالچی Assistant Professor, Department of Sociology, Faculty of Social Sciences, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran Journal Article 2021 12 18 <strong>Abstract</strong><br />This study aims at investigating the construction of the subject of female-headed households in post-revolutionary cinema in order to answer the question of how it has been represented and constructed in these works. For so doing, it employs Foucault and Althusser's interpretation of the subject. The research has been done via a semiotic method, using Fisk and Barthes model, combining it with Selby and Cowdory approach. By purposeful sampling, three films (The Blue-Veiled , Border Café (Cafe Transit), and The Corridor (Dehliz) from the 70s, the 80s, and the 90s have been selected for analysis. Results show that the power in these movies addresses family sanctity along with the need for woman management in it, also reproducing the discourse of housekeeping. But on the other hand, we see the construction of a faithful woman in return for a commitment to her husband or family and responsible for male roles. Here the desirable femininity portrayed in the films include: a) construction of a loyal housewife who supports the husband, b) the female-headed household who is committed to the family and is employed, and finally, c) the female-headed household who is chaste and a lover. The cultural meanings of the films are the lower social class of female-headed households, exposure of young female-headed households to judgment, their livelihood and economic problems, people's constructed look at them, the multiple roles they play, their strong sense of motherhood, cultural and value differences of varied ethnic groups, self-sacrifice and devotion, and drawing the old traditions of female widowhood. Also, all female-headed households try to change and start again, yet in the face of society, traditions, gender stereotypes, and the idea that men are superior, they are deprived of the opportunity to empower themselves. این پژوهش درصدد بررسی برساخت سوژۀ زن سرپرست خانوار در سینمای بعد انقلاب است تا با استفاده از تفسیر فوکو و آلتوسر از سوژگی، بدین ­سؤال پاسخ دهد که سوژۀ زن سرپرست خانوار در این آثار سینمایی به چه صورتی برساخت و بازنمایی شده است؟ پژوهش با روش نشانه‌شناسی و بهره‌گیری از الگوی فیسک و بارت و تلفیق آن با رویکرد سلبی و کاودری صورت گرفته که با نمونه‌گیری هدفمند، سه فیلم «روسری آبی، کافه­ترانزیت، و دهلیز» از دهۀ  70، 80 و 90 برای تحلیل برگزیده شده است. نتایج نشان می‌دهد که قدرت در این فیلم‌ها بر قداست خانواده و لزوم مدیریت زن در آن پرداخته و گفتمان خانه‌دار بودن زن را بازتولید کرده است. ازسوی دیگر شاهد برساخت زن وفادار در قبال تعهد به همسر یا خانواده و عهده‌دار نقش‌های مردانه هستیم. زنانگی مطلوبی که در فیلم‌ها به‌تصویر کشیده است، شامل 1) برساخت زنِ خانه‌دار، وفادار، سرپرست‌ خانوار و حامی شوهر؛ 2) زن ِسرپرست‌ خانوار و متعهد به خانواده و شاغل؛ 3) زن ِسرپرست ‌خانوار، عفیف و عشق‌ورز است. معانی فرهنگی فیلم‌ها عبارتند از: طبقۀ اجتماعی پایین زن‌های سرپرست خانوار؛ در معرض قضاوت قرار داشتن زن‌های سرپرست خانوار جوان؛ مشکلات معیشتی و اقتصادی آنان؛ نگاه برساخت‌شدۀ مردم به آنها؛ ایفای نقش‌های چندگانه و مادرانگی قوی؛ تفاوت‌های فرهنگی و ارزشی اقوام مختلف؛ ازخودگذشتگی و فداکار بودن و ترسیم سنت‌های قدیمی‌‌ بیوه‌گی زنان. همچنین تمامی زنان سرپرست خانوار سعی در تغییر و شروع دوباره دارند، اما در مواجهه با جامعه، سنت‌ها، کلیشه‌های جنسیتی و برتراندیشی مردانه، فرصت توانمندسازی را از آنها می‌گیرد.<br />  https://jwica.ut.ac.ir/article_87773_cc9c26e2537fbfec809e96bde735db58.pdf