بازنمایی زن در سریال شهرزاد از منظر زبان‏ شناسی اجتماعی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد زبان‌شناسی همگانی دانشگاه گیلان

2 استادیار زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه گیلان

3 دانشیار زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه گیلان

چکیده

یکی از راه‏های مطالعۀ تغییرات زبانی جامعه، مطالعۀ محصولات فرهنگی جامعه از قبیل داستان‏ها، رمان‏ها، تولیدات موسیقیایی، فیلم‏ها و سریال‏هاست. از مقولات مورد توجه رسانه‏ها، که در بازنمایی‏ها جایگاه مهمی را به خود اختصاص داده است، مقولۀ جنسیت و به‏طور ویژه بازنمایی جنسیتی زنان است. بازنمایی زن در فرهنگ‏های مختلف متفاوت بوده و نحوۀ به تصویر کشیدن زن متأثر از نگاه خاص یک فرهنگ به نقش و جایگاه او در آن فرهنگ است. هدف از انجام‌دادن این تحقیق، مطالعۀ شیوۀ بازنمایی زن در سریال شهرزاد از منظر زبان‌شناسی اجتماعی است. به این منظور، سکانس‏هایی از سریال که در ارتباط وثیق‏تری با موضوع تحقیق، یعنی تعامل زبانی مبتنی بر جنسیت، هستند انتخاب شده‏ و با استفاده از روش تحلیل نشانه‏شناختی سه‌سطحی بارت، نحوۀ بازنمایی زن، همچنین جایگاه زبانی زنان در برابر مردان از منظر زبا‏ن‏شناسی اجتماعی تحلیل شده‏ است. نتایج به‌دست‌آمده، نشان می‏دهد که در این سریال شاهد بازنمایی از نوع کنترل زبانی زنان، فرادستی زبانی مردان در برابر فرودستی زبانی زنان، فرودستی ناشی از غیاب زبانی زنان و همچنین جنسیت‏زدگی در مراودات زبانی هستیم که این بازنمایی مبتنی بر ایدئولوژی و گفتمان مردسالاری در جامعه است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Representation of Woman in Shahrzad Series from the Perspective of Social Linguistics

نویسندگان [English]

  • Majid Bicharanlou 1
  • Mansoor Shabani 2
  • Behzad Barakat 3
1 MA in Linguistics, University of Guilan
2 Assistant Professor, English Language and Literature, University of Guilan
3 Associate Professor, English Language and Literature, University of Guilan
چکیده [English]

One of the ways to study linguistic changes in society is to study the cultural products of the community, such as stories, novels, musical productions, films and series. Furthermore, gender, particularly gender representation of women is the media interest with a significant role. Representation of women is different in different cultures. The way of portraying a woman is influenced by the particular cultural look at its role and stance. The objective of the current paper is to investigate women's representation in Shahrzad series from the perspective of Sociolinguistics. To this end, sequences of the series which are closely linked to the subject of this research, namely gender-based linguistic interaction, have been selected and analyzed using the Barrett's three-dimensional semiotic analysis method, woman's representation, and the linguistic status of women against men from the perspective of Sociolinguistics. The most significant results show the representation of the type of linguistic control by women and the men language superiority to the inferiority of the women language. The inferiority as a result of women linguistic absence as well as their sexuality in linguistic communication is influenced by the ideology of patriarchal discourse in society.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sociology of language
  • Language superiority and Subordination
  • Gender
  • Shahrzad series
[1] احمدی، بابک (1391). از نشانه‌های تصویری تا متن به سوی نشانه‌شناسی ارتباط دیداری، تهران: مرکز.

[2] استریناتی، دومینیک (١٣84). نظریه‏های فرهنگ عامه، ترجمۀ ثریا پاک‏نظر، تهران: گام نو.

[3] پاک‏نهاد جبروتی، مریم (1381). فرادستی و فرودستی در زبان، تهران: گام نو.

[4] چندلر، دانیل (1386)، مبانی نشانه‏شناسی، ترجمۀ مهدی پارسا، تهران: سورۀ مهر.

[5] سجودی، فرزان (1390). نشانه‌شناسی کاربردی، تهران: علم.

[6] سفیری،‏ خدیجه (1387). ‏روش تحقیق کیفی،‏ تهران: پویش.

[7] سروی زرگر، محمد (1378). «بررسی بازنمایی ایران در سینمای هالیوود: نشانۀ رشد جنسیت‌شناسی و تحلیل گفتمان انتقادی هفت فیلم مرتبط با ایران»، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد ارتباطات، تهران: دانشگاه صدا و سیما.

[8] کولومبوگ، سوزان (1387). رشد جنسیت، ترجمۀ مهرناز شهرآرای، تهران: ققنوس، چ 2.

[9] محمدی اصل، عباس (1389). جنسیت و زبان‏شناسی اجتماعی، تهران: گل‏آذین.

[10] مدرسی، یحیی (1368). درآمدی بر جامعه‏شناسی زبان، تهران: مؤسسۀ مطالعات و تحقیقات فرهنگی.

[11] مهدی‌زاده، سید محمد (1384). «بررسی محتوایی و حرفه‌ای مطالب هفت خبرگزاری غیر‌دولتی»، فصل‌نامۀ رسانه، ش 63، صص 164- 123.

[12] مهدی‏زاده، سید محمد (1387). رسانه‏ها و بازنمایی، تهران: مرکز مطالعات و توسعه رسانه‏ها

[13] ــــــــــ (1389). نظریه‌های رسانه، اندیشه‌های رایج و دیدگاه‌های انتقادی، تهران: همشهری.

[14] نجم‌عراقی، منیژه (1389). زن و ادبیات: سلسله پژوهش‌های نظری دربارۀ مسائل زنان، تهران: چشمه.

[15] Thomas, Linda and Wareing, Shan, Singh, Ishtal; Stilwell Peccei, Jean; Thornborrow, Jones, Jason (2004). Language, Society and Power. London and New York, Routledge.