جنسیت‌زدگی و شناخت نسبتِ جنس دستوری با مقوله‌های فرهنگی در زبان‌های آلمانی و روسی از دیدگاه زبان‌شناسی فرهنگی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه فردوسی مشهد

2 دانشیار دانشگاه فردوسی مشهد

3 دانشجو‏ی دکتری زبان ‏شناسی همگانی دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

هدف از نگارش این مقاله شناخت و تحلیل اثر مقوله‏های فرهنگی به‏عنوان یک عامل مؤثر در بسط و تعیّن جنس دستوری در زبان‏های دارای جنس دستوری است. مقولۀ بررسی‌شده در این پژوهش مقولۀ ابزارآلات به‌عنوان مقوله‌ای با قدمت بسیار بالا در تاریخ بشر است. برای این منظور 330 ابزار رایج در زبان آلمانی و روسی به لحاظ جنس دستوری بررسی شد که در این مورد خاص، آزمون کای‌دو، اختلاف بسامد جنس مؤنث در ابزارهای بین دو زبان را معنادار (با آمارۀ برابر با 332/9 و سطح معنا‏داری 002/0) نشان داد. در‌نتیجه، بر‌اساس چارچوب نظری به کار گرفته شده در این پژوهش، یعنی زبان‌شناسی فرهنگی، مشخص شد شناخت فرهنگی آلمانی‏زبانان به «زن»، صرفاً از این جهت، شناختی جنسیت‏زده‏تر و ابزاری‏تر در مقایسه با روسی‏زبانان است. این پژوهش رویکرد درزمانی نداشته و همة تحلیل‏ها در فضایی هم‌زمانی ارائه شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Sexism and Cognizing the relation between grammatical gender and cultural categories in the German and Russian languages from the perspective of cultural linguistics

نویسندگان [English]

  • Atieh Kamyabi Gol 1
  • shahla sharifi 2
  • Hamed Akbarpour 3
1 Department of Linguistics; Ferdowsi University of Mashhad
2 teacher-university of mashad
3 Department of Linguistics; Ferdowsi University of Mashhad
چکیده [English]

The purpose of this article is to identify and analyze the effect of cultural categories as an effective factor in the development and determination of grammatical gender in languages having grammatical gender. The category under consideration in this study is the category of tools as a very ancient category in human history. For this purpose, 330 common tools in German and Russian were examined in terms of grammatical gender. In this particular case, the Chi-square test showed a significant difference in the frequency of females in the instruments between the two languages; with a statistic of 9.332 and significance level of 0.002. Therefore, based on the theoretical framework used in this study, namely cultural linguistics, it was found that the cultural identity of the German speakers towards "woman", from the perspective of the above said framework, is more gendered and instrumental than the Russian speakers. This study did not have a diachronic approach and all analyzes were presented synchronically.
A closer examination of cultural categories can explain much more complex issues of a linguistic community's culture or their cultural cognition and recognize cultural linguistics as a valid framework for linguistic research. It is obvious that the hypothesis raised in this study needs to be tested on a larger number of languages having grammatical gender to obtain the scientific validity of a theory.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sexism
  • cultural linguistics
  • Cognitive linguistics
  • Sociolinguistics
  • Grammatical Gender German language Russian Language
[1] باطنی، محمد‏رضا (1377). نگاهی تازه به دستور زبان،تهران: آگاه.

[2] بستان، حسین (1385). «بازنگری نظریه‏های نقش جنسیتی»، زن در توسعه و سیاست (پژوهش زنان)، شماره‏های 1 و 2.

[3] بی‏نام (بی‏تاریخ). ابزارشناسی، تهران: صندوق کارآموزی وزارت کار و امور اجتماعی.

[4] حسابی، اکبر (1396). «مقوله‏های شعاعی اندام‏های حوزۀ سر: بررسی‏ای شناختی»، زبان‏پژوهی دانشگاه الزهراء، ش 24.

[5] راسخ‏مهند، محمد (1390). درآمدی بر زبان‏شناسی شناختی، تهران: سمت.

[6] صدری افشار، غلامحسین؛ حکمی، نسرین؛ حکمی، نسترن (1388). فرهنگ فارسی دوجلدی، تهران: فرهنگ معاصر.

[7] عباسی، محمد (1362). فرهنگ جامع آلمانی به فارسی، تهران: بنیاد.

[8] کلیف‏تسوا، سوفیا دمیتری یِونا. (1383). فرهنگ روسی به فارسی، تهران: جاودان‏خرد.

[9] Alvanoudi, Angeliki. (2014). Grammatical Gender in Interaction: Cultural and Cognitive Aspects. Leiden: Brill.

[10]Anonymous. (2017). “Liste der Werkzeuge”. Accessible at https://de.wikipedia.org/wiki/Liste_der_Werkzeuge.

[11] Bobb, Susan C. & Mani, Nivedita. (2013). “Categorizing with Gender: Does Implicit Grammatical Gender Affect Semantic Processing in 24-month-old Toddlers?”. Journal of Experimental Child Psychology 115. PP 297-308.

[12] Boutonnet, Bastien., Athanasopoulos, Panos. & Thierry, Guillaume. (2012). “Unconscious Effect of Grammatical Gender during Object Categorisation”. Brain Research 1479. PP 72-79.

[13] Corbett, Greville G. (1982). “Gender in Russian: An Account of Gender Specification and its Relationship to declension”. Russian Linguistics 6. PP 197-232.

[14] Geeraerts, Dirk. (2006). Cognitive Linguistics: Basic Readings. Berlin: Mouton De Gruyter.

[15] Harendorf, Stefan, Heiskanen, Markku & Malby, Steven. (2010). International Statistics on Crime and Justice. Helsinki: European Institute for Crime Prevention and Control Affiliated with the United Nations (HEUNI).

[16] Harris, Richard. (2007).Sexism, Sexual Harassment and Sexual Assault: Toward Conceptual Clarity.Defense Equal Opportunity Management Institute. Directorate of Research. Report Number 07-01.

[17] Imai, Mutsumi., Schalk, Lennart., Saalbach, Henrik. & Okada, Hiroyuki. (2013). “All Giraffes Have Female-Specific Properties: Influence of Grammatical Gender on Deductive Reasoning About Sex-Specific Properties in German Speakers”. Cognitive Science, PP 1-23.

[18] International Labour Organization. (2016). WOMEN AT WORK. Geneva: International Labour Office. Accessible at: https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---dgreports/---dcomm/---publ/documents/publication/wcms_457317.pdf.

[19] Janyan, Armina. & Vergilova, Yoana. (2011). “Biological Sex Context Influences Grammatical Gender Categorization of Objects”. European Perspectives on Cognitive Scienec.

[20] Kravchenko, Alexander V. (2002). “The Cognitive Roots of Gender in Russian”. The Slavic and East European Language Research Center 3.

[21] Landor, Ronald Victor. (2013). Grammatical Categories and Cognition across Five Languages: The Case of grammatical Gender and its Potential Effects on the Conceptualization of Objects. Brisbane: Griffith University.

[22] Nabi, Asmat. (2017). “Language And Culture”. Journal Of Humanities And Social Science. Volume 22. Issue 11.

[23] Nicoladis, Elena., Da Costa, Natalie. & Foursha-Stevenson, Cassandra. (2016). “Discourse Relativity in Russian-English Bilingual Preschoolers’ Classification of Objects by Gender”. International Journal of Bilingualism 20 (I). PP 17-29.

[24] Rosch, Eleanor., Mervis, Carolyn B., Gray, Wayne D., Johnson, David M. & Boyes-Braem, Penny. (1976). “Basic Objects in Natural Categories”. Cognitive Psychology 8. PP 382-439.

[25] Sharifian, F., Dirven, R., Yu, N., & Neiemier, S. (2008). Culture, Body, and language: Conceptualizations of internal body organs across cultures and languages. Berlin/New York: Mouton De Gruyter.

[26] Sharifian, F. (2011). Cultural Conceptualisations and Language: Theoretical Framework and Applications. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins.

[27] Sharifian, Farzad. (2015). The Rutledge Handbook of Language and Culture. London/New York: Rutledge.

[28] Sharifian, Farzad. (2017). Advances in Cultural Linguistics. New York/London/ Singapore: Springer.

[29] Sharifian, Farzad. (2017). Cultural Linguistics. Amsterdam/Philadelphia: John Benjamins.

[30] Speed, Laura J., Chen, Jidong., Huettig, Falk. & Majid, Asifa. (2016). “Do Classifier Categories Affect or Reflect Object Concepts?”. 38th Annual Meeting of the Cognitive Science Society. PP 2267-2272.

[31] Whorf, B. L. (1956), Language, Thought, and Reality: Selected Writings of Benjamin Lee Whorf, John B. Carroll (ed.), MA: MIT Press.

[32] Wood, Julia T. (2014). Gendered Lives. Boston: Cengage Learning.