1. تأثیر رسانه‌‌ها بر کلیشه‌‌های جنسیتی در ورزش زنان

وجیهه جوانی؛ فرشته آقاجانی؛ مینا عالمی

دوره 14، شماره 1 ، فروردین 1401، ، صفحه 57-72

چکیده
   چکیدهدر دنیای امروز، رسانه‌‌ها مهم‌‌ترین ابزار‌‌ انتقال پیام هستند که به طرق گوناگون در دسترس عموم مردم قرار دارند و سهم چشمگیری در میزان آگاهی مردم نسبت به موضوعات مختلف دارند؛ بنابراین، در پژوهش حاضر به مطالعۀ تأثیر رسانه‌‌ها بر کلیشه‌‌های جنسیتی در ورزش زنان پرداخته شده‌‌است. روش به‌کار گرفته برای تجزیه و تحلیل داده‌‌ها، ...  بیشتر

2. تصویر زن در آثار سینمایی اصغر فرهادی

افسانه توسلی؛ زهره بابایی

دوره 13، شماره 4 ، دی 1400، ، صفحه 541-559

چکیده
  چکیدهسینمای اصغر فرهادی، برندۀ جایزۀ اسکار، با تمرکز بر حضور بیشتر زنان و ارائۀ نقش‌های کلیدی بدان ها، به مقولۀ «زن» توجه ویژه نشان داده است، اما باید دریافت بازنمایی زن در این آثار تا چه حد توانسته از تصورات قالبی و کلیشه‌های مردانه رها شود؟ فیلم‌های «رقص در غبار»، «شهر زیبا»، «چهارشنبه‌سوری»، «دربارۀ ...  بیشتر

3. بررسی «من» و «منِ اجتماعی» در هویت زنان بخش پهلوانی شاهنامۀ فردوسی

ابوالقاسم قوام؛ هما زنجانی زاده؛ فهیمه ملکی مارشک

دوره 13، شماره 4 ، دی 1400، ، صفحه 585-601

چکیده
  چکیدههویت، تصویری ذهنی جهت شناخت است و می‌‌توان آن را در ویژگی‌‌هایی که به هر فرد تشخّص می‌‌دهند، یافت. بررسی هویت زنان موضوع کنکاش پژوهشگران مختلفی بوده است. شاهنامۀ فردوسی از این رو که دربردارندۀ بخش عمده‌ای از میراث فرهنگی و اجتماعی ایرانیان است، منبع مناسبی برای بررسی هویت زنان است. متن پژوهش شاهنامۀ فردوسی تصحیح جلال خالقی ...  بیشتر

4. واکاوی شخصیت‏ پردازی‏ های زنانه در رمان تحت أقدام الأمهات اثر بثینة ‌العیسی

میترا علیشاهی؛ مصطفی مهدوی آرا

دوره 13، شماره 2 ، تیر 1400، ، صفحه 273-290

چکیده
  ادبیات زنانه به‌منزلة یکی از گونه‏های ادبی، در کشورهای عربی و به طور خاص کویت از دهة پنجاه آغاز و در دهة هفتاد تا نود به اوج خود رسید. بثینة‌العیسی به‌عنوان یکی از فعالان این حوزه‌ـ با انتشار رمان تحت أقدام الأمهات‌ـ توانسته است با قلم ادبی خود مشکلات زنان و جامعة در حال گذار کویت را در دنیای داستان به تصویر بکشد. از ویژگی‏های ...  بیشتر

5. مقایسۀ ابعاد ذهنی و عینی زیباسازی بدن در سه نسل زنان شهر اراک

نجمه فانی؛ محمد حسین اسدی داوود آبادی؛ علی روشنایی

دوره 12، شماره 3 ، مهر 1399، ، صفحه 463-488

چکیده
  بررسی تغییراتی که در ادراک و عملکرد نسل‌های مختلف از زیبایی بدن رخ داده است بر این فرض استوار است که نسل‌های مختلف با سپری‌کردن تحولات متفاوت اجتماعی، تجارب متفاوتی از منظر ارزش‌ها، هنجارها و عملکرد زیبایی دارند. بر این مبنا، این پژوهش با هدف مطالعة تحولات عینی و ذهنی زیبایی بین سه نسل زنان در شهر اراک به انجام رسیده است. چارچوب ...  بیشتر

6. مطالعه جامعه‏‌شناختی ادراک عدالت جنسیتی زنان با تأکید بر عامل قومیت

صمد عابدینی؛ صمد رسول‏ زاده‏ اقدم؛ پرویز صبوری کزج

دوره 12، شماره 2 ، تیر 1399، ، صفحه 155-184

چکیده
  از عوامل تعیین‏کنندة عدالت‏طلبی و سلطه‏جویی، ادراک هر فرد از عدالت جنسیتی است. این پژوهش با هدف مطالعة ادراک عدالت جنسیتی زنان و نقش عوامل جامعه‏شناختی در پیدایش این پدیده در بستر قومیت انجام شده است. مبانی نظری پژوهش براساس نظریه‏های هومنز، بوردیو و پارسونز تدوین یافته است. روش پژوهش از نوع پیمایش است که داده‏ها با ابزار ...  بیشتر

7. زنانگی، ایدئولوژی و مقاومت در برابر فرودستی تحلیل گفتمان فرودستی زنان در سینمای ایران با تکیه بر نظریه خودمداری

منصور طبیعی؛ رعنا محمدتقی نژاد اصفهانی

دوره 12، شماره 2 ، تیر 1399، ، صفحه 185-217

چکیده
  هدف از این پژوهش تحلیل گفتمان انتقادی فرودستی زنان از خلال تحلیل چهار فیلم سینمایی عروس آتش، کاغذ بی‏خط، خانة پدری و ناهید است. چارچوب نظری استفاده‌شده نظریة خودمداری قاضی‏مرادی است که با روش تحلیل‏گفتمان انتقادی فرکلاف انجام شده ‏است. تحلیل‏گفتمان انتقادی با پیوند میان ساختارهای گفتمانی و بافت‏های اجتماعی می‏تواند ...  بیشتر

8. باستان‌شناسی و تاریخ: تصویر زنان در نگاره‌های مکتب تبریز و متون دوره صفوی

مهتاب دادخواه؛ کریم حاجی زاده؛ بهروز افخمی؛ حبیب شهبازی شیران

دوره 12، شماره 2 ، تیر 1399، ، صفحه 267-287

چکیده
  متون تاریخی به جهت روایت‌گری‏های مردانه از فرمانروایان و بزرگان دوره‏های تاریخی، اغلب کمتر از مردمان عادی، به‌ویژه زنان، گفته‏اند. درواقع،زنان با اینکه نیمی از جامعة بشری و تربیت‏دهندة مردان و نسل آینده هستند و در ادوار تاریخی نیز تأثیر انکارناپذیری در روابط اجتماعی، حفظ و تداوم سنت‏ها، رسوم و حتی بازی‏های سیاسی داشته‏اند، ...  بیشتر

9. بیان خود از طریق انتخاب تصویر پروفایل در میان کاربران زن ایرانی در شبکه‎های اجتماعی با تکیه بر نظریۀ نمایشی گافمن

مسعود علیا؛ مژده هاشمی نسب

دوره 11، شماره 4 ، دی 1398، ، صفحه 599-626

چکیده
  پژوهش حاضر چگونگی بیان خود از طریق انتخاب تصویر پروفایل را در میان کاربران زن ایرانی در شبکه‎های اجتماعی مجازی (مطالعة موردی: فیسبوک) با تکیه بر نظریۀ نمایشی اروینگ گافمن بررسی می‏کند. پژوهش حاضر پژوهشی‌ـ بنیادی است. در نظریة نمایشی گافمن، جامعه همچون صحنة نمایش و کنشگران همچون بازیگران نمایش در نظر گرفته می‎شوند. اگر شبکه‎های ...  بیشتر

10. جایگاه اجتماعی زنان در تمدن باستانی شهر سوخته

صدرالدین طاهری

دوره 11، شماره 3 ، مهر 1398، ، صفحه 391-411

چکیده
  برپایة اسناد باستان‏شناختی و انسان‏شناختی برخی از جوامع باستانی با ساختار مادرمحور اداره می‏شده‏اند. در میان تمدن‏های باستانی ایران، شهر سوخته به‏سبب انتشار مداوم نتایج کاوش‏های درازمدت و علمی مورد مطالعاتی مناسبی برای بررسی جایگاه اجتماعی زنان به‏شمار می‏رود. این نوشتار، پژوهشی تاریخی است که از دیدگاه ماهیت توصیفی‌ـ ...  بیشتر

جغرافیا
11. بررسی روند مشارکت زنان در انتخابات مجلس شورای اسلامی (دوره‌های 8، 9 و 10) (مطالعۀ موردی: شهر تهران)

کیومرث یزدان‌پناه درو؛ ندا عسگری

دوره 11، شماره 2 ، تیر 1398، ، صفحه 287-307

چکیده
  جغرافیای انتخابات از مباحث مهم‌ جغرافیای سیاسی است که از طریق همین گزینش‌های سیاسی مهم‌ترین افراد سیاسی کشور به‌صورت رسمی انتخاب می‌شوند. چنانچه یک کشور مانع مشارکت بعضی مردم در انتخابات شوند، این نظام دموکراتیک نیست. یکی از وجوه مهم دموکراتیک‌بودنِ نظام سیاسی حضور و فعالیت زنان در عرصه‌های سیاسی است و در این میان نحوة برخورد ...  بیشتر

هنر
12. شمایل‌شناسی تصویر زن در دورة قاجار با تأکید بر سفرنامه‌ها، نگارگری‌ها و عکس‌های برجای‌مانده از این دوره

ساره طهماسبی زاده؛ محمدابراهیم زارعی

دوره 10، شماره 4 ، دی 1397، ، صفحه 577-594

چکیده
  از اوایل دورة قاجار، سیاحان بسیاری توانستند اطلاعات کم‏نظیری دربارة زنان ارائه دهند. زیبایی زنان ایرانی از نکاتی است که نظر سیاحان اروپایی را به خود جلب کرده است. بازتاب این زیبایی را در نقاشی‏های این دوره به‌وفور می‏بینیم. اما نکته‏ای که جلب توجه می‏کند تفاوت فاحش عکس‏های بازماندة زنان دورة قاجار با سفرنامه‏ها و نقاشی‏های ...  بیشتر

ادبیات
13. تصویرشناسی زنان در سفرنامة ابن‌بطوطه

احسان قبول؛ عبدالله رادمرد؛ زهرا شریعت پناه

دوره 10، شماره 4 ، دی 1397، ، صفحه 595-612

چکیده
  متون ادبی و تاریخی را می‏توان مهم‏ترین ابزار شناخت سیمای زنان اقوام مختلف در ادوار گذشته دانست و یکی از کارکردهای دانش تصویرشناسی این است که می‏تواند تصاویر زنان را در این متون به صورت منظم و علمی طبقه‏بندی و تحلیل کند. از جمله متون ادبی که سیمای نسبتاً واقعی از زنان ارائه می‏کند سفرنامه‏هاست و یکی از جامع‏ترین این نوع ...  بیشتر

جامعه شناسی
14. سبک‏ فرزندپروری و احساس تحقیرشدگی مطالعۀ زنان بالای 15 سال ساکن در مناطق ده‌گانۀ شهر تبریز

فاطمه گلابی؛ محمدباقر علیزاده اقدم؛ لیلا زارع‌زاده اردشیر

دوره 10، شماره 3 ، مهر 1397، ، صفحه 351-380

چکیده
  هدف تحقیق حاضر، تحلیل و تبیین جامعه‏شناختی تحقیرشدگی بین زنان و ارتباط آن با سبک‎های مختلف فرزندپروری است. این تحقیق توصیفی و تحلیلی‌ـ کمی است که با روش پیمایش انجام شده است. جامعة آماری این پژوهش را کل زنان بالای 15 سال ساکن در شهر تبریز تشکیل می‏دهند. نمونه‌گیری از نوع خوشه‌ای چند‌مرحله‌ای و حجم نمونه برابر با 400 نفر بوده است. ...  بیشتر

فرهنگی
15. تحلیل مایگان مسائل اجتماعی در «ترانه‏ های کار» زنان

حسین محمدزاده

دوره 10، شماره 2 ، تیر 1397، ، صفحه 263-284

چکیده
  ترانه‏های اجتماعی بسیار متنوع‌اند. نوعی از ترانه‏های اجتماعی کارنواها یا ترانه‏های کارند. ترانه‏های کار نواهایی هستند که مردان و زنان در حین کار یا برای کار و ثمرةآن به‏صورت فردی یا جمعی می‏خوانند. هدف این تحقیق از سویی بررسی نقش زنان در تولید بخشی ازترانه‏های کار در مناطق کردنشین و تحلیل تماتیک مسائل اجتماعی در ترانه‏های ...  بیشتر

بین المللی
16. تصویرشناسی زنان در سفرنامۀ ابن‌فضلان

احسان قبول؛ عبدالله رادمرد؛ تکتم عابدی

دوره 10، شماره 1 ، فروردین 1397، ، صفحه 97-113

چکیده
  تصویرشناسی یکی از شاخه‌های ادبیات تطبیقی است که از رهگذر آثار ادبی به شناسایی ویژگی‌ها و نگرش‌های اقوام و ملل دیگر می‌پردازد. شناسایی تصویر زنان اقوام و کشورها از منظر یک شاعر یا نویسندة خارجی از موضوعات دانش تصویرشناسی است که نقش مهمی در شناخت جایگاه، علایق و نگرش به زنان آن جوامع دارد. در این مقاله برآنیم که انواع تصاویر زنان را ...  بیشتر

جامعه شناسی
17. نقش شبکه‌های اجتماعی موبایلی در زندگی زنان (مطالعۀ موردی: شهر رشت)

فردین علیخواه؛ سمانه کوهستانی؛ طاهره واقعه‌دشتی

دوره 9، شماره 4 ، دی 1396، ، صفحه 491-509

چکیده
  در سال‌های اخیر، گسترش ضریب نفوذ اینترنت در کشور و عضویت در شبکه‌های اجتماعی از طریق گوشی‌های تلفن همراه رشد چشمگیری داشته است. به‌رغم همه‌گیر شدن شبکه‌های اجتماعی، حضور زنان در این شبکه‌ها و تأثیرات این شبکه‌ها بر زندگی آنان از منظر جامعه‌شناختی اهمیت دارد. این مقاله ضمن مروری بر فضای مفهومی و برخی از نظریه‌های مرتبط با پیوند ...  بیشتر

هنر
18. مطالعۀ تطبیقی مُد لباس بانوانِ دربار فتحعلی‌شاه و ناصرالدین‌شاه قاجار

مهناز جهانی؛ سحر چنگیز

دوره 9، شماره 3 ، مهر 1396، ، صفحه 385-407

چکیده
  تغییر سبک پوشش بانوان در مقاطع زمانی مختلف دورة قاجار، صاحب‏نظران را بر آن داشته تا در یادداشت‏های خود‌ـ هرچند گذرا‌ـ بر آن نظر افکنند. با توجه به اینکه تحقیقات انجام‌شده در زمینة چرایی و چگونگی پوشش در این دوران و ارتباط آن با جریان مُد معدود و سطحی بوده، به نظر می‏رسد پرداخت دقیق‏تر به این موضوع، امری مهم باشد. این مقاله به‏ ...  بیشتر

هنر
19. مطالعۀ تطبیقی دو نقاشی از زنان در دورۀ قاجار با رویکرد بینامتنیت

الهه پنجه باشی

دوره 8، شماره 4 ، دی 1395، ، صفحه 453-472

چکیده
  نقاشی در انتهای دورة قاجار تحت تأثیر ارتباط با اروپا و ظهور تکنولوژی دچار تغییرات شد. این مقاله با رویکرد بینامتنیت به مطالعۀ دو اثر نقاشی از زنان قاجار می‌پردازد که یکی از آن‌ها کار هنرمندی گمنام و دیگری اثر اسماعیل جلایر دانش‌آموختۀ مدرسۀ دارالفنون است. مسئلۀ مورد پژوهش در این مقاله، مطالعۀ نشانه‌ها و تحلیل آن‌ها در نقاشی از ...  بیشتر

هنر
20. تقسیم جنسیتی فعالیت‌های هنری در ایران دهۀ 1380

اعظم راودراد

دوره 8، شماره 3 ، مهر 1395، ، صفحه 301-316

چکیده
  در این مقاله، هنرمندان زن از نظر حضور آن‌ها در حوزه‌های هنری مختلف شده‌اند. این مقاله در پی پاسخ‌گویی به دو سؤال است. 1. آیا در سال‌های اخیر، تعداد زنان هنرمند در هنرهای مختلف افزایش داشته است یا خیر. 2. آیا حضور زنان در هنرهای مختلف یکسان است یا متفاوت. این تحقیق با استفاده از مطالعۀ اسنادی انجام‌شده و یافته‌ها نشان می‌دهد که اولاً ...  بیشتر

هنر
21. نحوۀ بازنمایی زن در زیست‏ جهان مدرن در فیلم‌های اصغر فرهادی (مطالعۀ موردی: چهارشنبه‌سوری، دربارۀ الی و جدایی نادر از سیمین)

سهیلا صادقی فسائی؛ شیوا پروائی

دوره 8، شماره 2 ، تیر 1395، ، صفحه 147-170

چکیده
  فیلم‌های سینمایی، به‌طور ضمنی یا آشکار، تصویری از واقعیت‏های اجتماعی را بازنمایی می‏کنند؛ درواقع، بخشی از فرهنگ جنسیتی در رسانه‌ها بازتولید می‌شود.اصغر فرهادی از کارگردان‏هایی است که در فیلم‏هایش به مسائل و موضوعات خانوادگی و اجتماعی می‌پردازد. سؤال اصلی پژوهش حاضر این است که در فیلم‌های سینمایی اصغر فرهادی، «زنان» ...  بیشتر

باستان شناسی
22. بازنمایی الهة آناهیتا در شواهد باستان‌شناختی

بهروز افخمی؛ صبا فرج زاده؛ سید مهدی حسینی نیا

دوره 8، شماره 2 ، تیر 1395، ، صفحه 225-248

چکیده
  آب در ایران باستان بسیار ارجمند بوده است. برای پاسداری و محافظت از آب، چند ایزد وجود داشته که آناهیتا محبوب‌ترین آن‌ها به‌شمار می‌آمد. محبوبیت و جایگاه آناهیتا را با بررسی در آثار هنری ایران باستان می‌توان مشاهده کرد. بی‌تردید، وجود و استمرار باورهای اساطیری و مذهبی برآمده از دل فرهنگ و تاریخ ایرانی، مهم‌ترین عامل حضور همیشگی ...  بیشتر

هنر
23. بررسی آگاهی و درک زنان جوان تحصیل کرده به خرید و مصرف پایدار پوشاک (مطالعۀ موردی: دانشکدۀ هنر دانشگاه الزهرا(س))

روشنک داوری؛ فریده طالب پور؛ ابوالقاسم دادور؛ رضا افهمی

دوره 8، شماره 2 ، تیر 1395، ، صفحه 281-300

چکیده
  خرید و مصرف پایدار پوشاک، با توجه به حجم عظیم تولیدات این صنعت و مشکلات ناشی از آن و نقش فعال زنان در این حوزه، از مسائل مهم دنیا، به‌خصوص کشور ایران با جمعیت جوان، در مسیر توسعۀ پایدار است. هدف، بررسی میزان آگاهی و درک زنان جوان تحصیل‌کردۀ متخصص از پایداری و تأثیر آن بر خرید و مصرف پوشاک است. پژوهش، توصیفی پیمایشی با داده‏های پرسش‌نامه‏ای ...  بیشتر

فرهنگی
24. مطالعۀ تجربۀ زنان عضو هیات علمی دانشگاه از ایفای مسئولیت های خانوادگی و شغلی

شهلا باقری؛ شیما سادات حسینی

دوره 8، شماره 1 ، فروردین 1395، ، صفحه 117-134

چکیده
  روند روبه افزایش مشارکت زنان در آموزش عالی به‌عنوان عضو هیئت‌علمی و پذیرفتن نقش‌های اجتماعی هرچند از پیشرفت در عرصۀ علمی و اجتماعی نشان دارد، تعدد نقش‌های اجتماعی و خانوادگی در این حیطه چالش‌های جدیدی را به‌وجود آورده است. این مطالعه به درک پدیدار‌شناسانه از وضعیت زنان عضو هیئت‌علمی در جایگاه ایفای نقش‌های شغلی و خانوادگی آنان ...  بیشتر

جامعه شناسی
25. وضعیت سرمایۀ اجتماعی زنان در جامعۀ کار و تولید

ملیحه شیانی؛ حنان زارع

دوره 7، شماره 4 ، دی 1394، ، صفحه 473-487

چکیده
  موضوع سرمایة اجتماعی مفهومی پیچیده، چند‌وجهی و بین‌رشته‏ای و همچنین از عناصر مهم پویای نظام اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و تولیدی هر جامعه است که طی دهه‌های اخیر در کنار سرمایه‌های فیزیکی و انسانی مورد توجه جدی قرار گرفته است. به‌علاوه، یکی از معیارهای مهم جهت سنجش درجۀ توسعه‌یافتگی یک کشور، میزان اهمیت و اعتباری است که زنان به‌عنوان ...  بیشتر