هنر
بازنمایی جنسیت در تصاویر مجلۀ رشد دانش‌آموز در ایران و مجلۀ أسامه در سوریه

غفران بریمو؛ مریم کشمیری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 27 شهریور 1401

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.345458.1809

چکیده
  مجلات کودک و نوجوان ازجمله رسانه‌های جمعی تاثیرگذار بر فرایند جامعه‌پذیری هستند؛ زیرا از طرق گوناگون، همچون انتخاب موضوعات خاص و تصویرسازی‌های هدفمند می‌توانند موجب القاء، تغییر و تعدیل ارزش‌ها، رفتارها و الگوهای جنسیتی در میان کودکان شوند. مجلۀ أسامه در سوریه و مجلۀ رشد دانش‎آموز در ایران، هر دو از چنین جایگاهی برخوردار است. ...  بیشتر

هنر
مطالعۀ نقش زنان در ادبیات‌نمایشیِ دوران تکوین در ایران با رویکرد تحلیل‌گفتمان ‌انتقادی نورمن فرکلاف

میترا علوی طلب

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 15 مهر 1401

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.342582.1788

چکیده
  چکیده حضور شخصیت‌های زن در نمایشنامه‌های دوران تکوین ادبیات‌نمایشی ایران یعنی قرن سیزدهم و اوایل قرن چهاردهم، حالات و جلوه‌های متفاوتی یافته و به شکلی متناقض‌نما طرح شده است. دگرگونی‌های جامعه-شناختی در سدۀ سیزدهم خورشیدی که حاصل رویارویی با جهان غرب بود، از یک سو رشد موقعیت زنان را ضروری می‌ساخت و از دیگر سو، به ترس و اضطرابی ...  بیشتر

هنر
مطالعه تاثیر عامل گشودگی به تجربه بر تغییرات ترجیح رنگی زنان

رضا افهمی؛ الهه شهراد؛ روح اله باقرزاده

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 13 آبان 1401

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.347115.1822

چکیده
  رنگ زبانی خاموش، اما قدرتمند است. با توجه به اهمیت نقش رنگ در برقراری ارتباط و جلب‌توجه افراد، شناسایی ترجیح رنگی زنان و عوامل مؤثر بر آن می‌تواند ابزاری کارآمد در بسیاری از حوزه‌های جهان مدرن مانند ارتباطات، تجارت و تولید کالا و محتوا ایجاد نماید. این مقاله با هدف شناسایی تأثیر عامل گشودگی به تجربه (به‌عنوان یکی از ابعاد شخصیت) ...  بیشتر

هنر
شناسایی مفهوم و مؤلفه های قلمروهای شبه خصوصی در ارتباط با رفتار قلمروی زنان در فضاهای عمومی

فاطمه سمیع پور؛ مصطفی پورعلی؛ مرضیه کاظم زاده

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 22 آبان 1401

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.348129.1829

چکیده
  رفتارهای قلمروی یکی از رفتارهای مهم و تأثیرگذار در ارتباط با محیط و استفاده از آن محسوب می‌شوند. لذا تطابق این رفتارها با فضا می‌تواند به افزایش کیفیت محیط و استفاده بهتر از آن منجر شود. پژوهش حاضر در راستای مطالعه رفتار قلمروی زنان در فضاهای عمومی، در پی شناسایی مفهومی با عنوان «قلمروهای شبه‌خصوصی» و دستیابی به ویژگی‌های ...  بیشتر

هنر
خوانش ترامتنی یکی از لباسهای زنانه موجود در موزه پوشاک سلطنتی برگرفته از سوزن دوزی بلوچ

فاطمه شیرازی؛ نسترن نوروزی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 06 آذر 1401

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.350527.1848

چکیده
  ترامتنیت ژنت یکی از رویکردهای مهم در خوانش و بررسی روابط میان متن‌ها است که این روابط را در شکل‌های گوناگون آن مورد بررسی قرار داده و به پنج دسته اصلی تقسیم می‌کند که عبارتند از: بینامتنیت، فرامتنیت، پیرامتنیت، سر متنیت و بیش متنیت. پژوهش پیش رو بر اساس ترامتنیت ژنت به خوانش یکی از لباس‌های زنانه موجود در موزه پوشاک سلطنتی، پرداخته ...  بیشتر

هنر
پیش بینی باور زیباشناسی زنان در هنر بر اساس نیاز به شناخت و سبک‌های حل‌ مسئله با نقش واسطه‌ای هوش فرهنگی

فرهاد کاروان

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 14 دی 1401

https://doi.org/10.22059/jwica.2023.350453.1847

چکیده
  .بررسی باور زیباشناختی و درک هنری از موضوعات مهم در رشته‌های هنری محسوب می‌گردد. هدف از اجرای پژوهش حاضر بررسی رابطه باور زیباشناسی با سبک شناختی حل مسئله و نیاز به شناخت با نقش میانجی هوش فرهنگی در دانشجویان هنر بود. روش پژوهش توصیفی و از نوع همبستگی است. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه دانشجویان دختر هنر دانشگاه های همدان در سال ...  بیشتر

هنر
مقایسه دو روایت عهد عتیق و قرآن از وسوسه آدم و ایوب (ع) از سوی همسرانشان و بازنمایی آن در هنرهای تجسمی مسیحی و اسلامی

صالحه خدادادی؛ محسن بدره؛ فاطمه باجلانی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 15 دی 1401

https://doi.org/10.22059/jwica.2023.350329.1846

چکیده
  این مقاله به مقایسه دو روایت عهد عتیق و قرآن از وسوسه آدم و ایوب (ع) از سوی همسرانشان و بازنمایی آن در هنرهای تجسمی مسیحی و اسلامی می‌پردازد. مقایسه نحوه فریب و وسوسه دو پیامبر یادشده توسط همسرانشان در منابع دست اول، یعنی عدم صبر بر حرمت تناول میوه ممنوعه توسط حوا و نیز عدم صبر بر ابتلائات الهی توسط رحمه و بازتاب آن در هنرهای تجسمی دو ...  بیشتر

هنر
نشانه شناسی درون فرهنگی نقشمایه ترکیبی پرنده_با_سر_زن در انگشتری‌های فلزی سپهرنشانه‌ای سلجوقیان ایران

معینه السادات حجازی؛ پریسا شاد قزوینی

دوره 14، شماره 4 ، دی 1401، ، صفحه 519-543

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.343422.1793

چکیده
  نقش‌مایه‌های ترکیبی انسان-پرنده مفاهیم گسترده و گاه متضادی در تمدن بشری دارند. در دوران اسلامی با وجود تحریم صورتگری، همچنان نقوش انسانی و حیوانی، دستمایۀ تزئینات آثار هنر اسلامی بوده و در آثاری چون انگشتری به صورت‌های مختلف به‌کار رفته است. انگشتر در فرهنگ اسلامی اعتباری خاص دارد و بازتاب‌دهندۀ خصایص فرهنگی و باوری مستور در آن ...  بیشتر

هنر
بررسی مقولۀ «میل» و بازقلمروسازی «زنانگی» در یرما با تکیه بر آراء دلوز و گاتاری

زهرا طاهری

دوره 14، شماره 4 ، دی 1401، ، صفحه 545-564

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.342995.1790

چکیده
  مقالۀ حاضر به‌‌بررسی مفهوم «میل» و تأثیر آن بر بازتعریف ساختارهای فرهنگ جنسیتی حاکم می‌پردازد. نویسنده با استفاده از رویکرد مطالعات فرهنگی و با بهره‌گیری از نظریات منتقدانی نظیر دلوز و گاتاری در پی پاسخ به این پرسش بنیادی است که چگونه مفهوم «میل» زنانه مولد است و می‌تواند با رقم‌زدن نوعی «شدگی» گفتمان دوانگاره‌محور ...  بیشتر

هنر
تحلیل آیکونوگرافیک نقش زنان در نگاره‌های سوگ و ارتباط ایشان با آئین‌های کشاورزی با تاکید بر نگاره‌هایی از ادوار ایلخانی، تیموری و صفوی

مرضیه جعفرپور؛ زهره طباطبایی جبلی

دوره 14، شماره 4 ، دی 1401، ، صفحه 653-677

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.344764.1801

چکیده
  آن‌چه در قاموس ما مرگ نام گرفته و به تلخی از آن یاد می‌کنیم، در نگاه انسان برزگر، پیوند درگذشتگان با زمین و انتظاری برای رستاخیز بود؛ همچون دانه‌‌ای که به امید تجدید حیات در خاک دفن می‌کرد. شواهد برجای مانده از شیوه‌های سوگواری، گویا است که در این وادی، زنان نقش مهم‌تری ایفا می‌کرده‌اند؛ چنان‌که نقش به‌سزائی در آئین‌های برزگری ...  بیشتر

هنر
بازیابی کارناوالیته در نمایشگری عروسک‌های زنده

شیوا مسعودی؛ نفیسه سعادت

دوره 14، شماره 3 ، مهر 1401، ، صفحه 333-354

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.333394.1712

چکیده
  عروسک‌های زنده اصطلاحی برای دختران جوانی است که با عمل‌های جراحی و آرایش‌های سنگین خود را به شکل عروسک‌های بازی‌ همچون باربی در می‌آورند و با گذاشتن عکس یا فیلم از ژست‌های حرکتی و رفتارهای خود در شبکه-های اجتماعی نمایشگری می‌کنند. در این نوشتار با بازخوانی کارناوال و کارناوالیته از منظر باختین، مرگ، نقاب، دیوانگی (نمود یافته ...  بیشتر

هنر
سیر تحول مفهوم مادرسالاری نزد مغولان و ایلخانان با تحلیل آیکونوگرافیک نگارة پرسیدن فریدون نسب خود را از مادرش در شاهنامة بزرگ مغولی

فرزاد فیضی؛ بهروز افخمی؛ سارا صادقی

دوره 14، شماره 3 ، مهر 1401، ، صفحه 441-461

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.339881.1779

چکیده
  بازتاب جریانات و حوادث دوره‏های مختلف تاریخی در هنرهای آن دوره و ارتباط متقابل گونه ‏ها و سبک‏ های هنری با رویدادهای جامعة معاصر خلق اثر بین اکثر پژوهش‌گران تاریخ و جامعه ‏شناسی هنر امری پذیرفته ‏شده است. مسئلة پژوهش حاضر بررسی و تحلیل چگونگی سیر تحول مفهوم مادرسالاری نزد مغولان اولیه تا انقراض ایلخانان با مطالعة موردی نگارة ...  بیشتر

هنر
واکاوی نشانه ‏های حضور حرم‏سرا در آثار فرنگی ‏سازی مکتب نقاشی اصفهان

بتول معاذالهی؛ زینب صابر

دوره 14، شماره 3 ، مهر 1401، ، صفحه 463-487

https://doi.org/10.22059/jwica.2022.334445.1722

چکیده
  در دوران اصفهان صفوی، سیاست محبوس‌نمودن شاهزادگان در حرم‏سرا باعث شد به‌تدریج شاه از کنش جدی در عرصة سیاست کناره‏ گیری کند و در مقابل حرم‏سرا به کانونی از قدرت مبدل شود که در آن مادر شاه، زنان و خواجه ‏سرایان ابتکار عمل سیاسی را به‌دست گیرند. در دوران سلیمان، این کانون به حدی قدرتمند شد که آن را مالک اصلی شاه نامیدند. در همین ...  بیشتر

هنر
گفت‏وگومندی سراسطوره‌های مسلط بر هنر دورۀ‏ قاجار و نقش آن در تصویرگری شخصیت شیرین

مهین سهرابی؛ بهمن نامورمطلق؛ فاطمه مهرابی

دوره 11، شماره 2 ، تیر 1398، ، صفحه 179-197

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.282063.1288

چکیده
  سراسطوره‏های مسلط بر فرهنگ و هنر هر جامعه شکل‏دهندة گفت‏وگوهایی هستند که به جریان‏های فرهنگی و خلق هنری در آن جامعه جهت می‏دهند. در دورة‏ قاجار، ورود و ترویج سراسطورة فرنگ در ایران باعث به‌وجودآمدن تحولاتی شایستة توجه در حوزة فرهنگ و هنر شد. یکی از نمودهای پربسامد و تأثیرگذار چنین تحولی در تصویرگری و به‏خصوص تصویرگری ...  بیشتر

هنر
تحلیل فرایند معنازایی در پوستری اجتماعی از پریسا تشکری براساس آرای کریستوا

زهرا شهریاری؛ فریده آفرین

دوره 11، شماره 2 ، تیر 1398، ، صفحه 199-231

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.276154.1219

چکیده
  هدف پژوهش شرحِ چگونگی بهرة پریسا تشکری، به‌عنوان طراح زن، از امکانات بصری پوستر برای القای معانی و پیام‏های خاص است. روشن‏کردن معنا و پیام پوستر متکی به مشاهده، توصیف و تفسیر ویژگی‏ها و کیفیت بصری و تجسمی با اتکا به مؤلفه‏های فرایند معنازایی در نظریة زبان کریستواست. مؤلفه‏های ذکرشده را تبادل امر نمادین، امر نشانه‏ای و بینامتنیت ...  بیشتر

هنر
نقد روان‌شناختی شخصیت اصلی زن فیلم رگ خواب (1396) از دیدگاه طرح‌وارۀ جفری یانگ

فاطمه شاهرودی

دوره 11، شماره 2 ، تیر 1398، ، صفحه 233-249

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.281443.1282

چکیده
  مقالة حاضر با هدف نقد روان‌شناختی فیلم رگ خواب از دیدگاه نظریة طرح‌وارة جفری یانگ انجام پذیرفته است. تلاش فیلم‌ساز در بیان دنیای ذهنی شخصیت زن فیلم باعث شده بتوان فیلم را از دیدگاه طرح‌واره تحلیل کرد. پرسش اصلی پژوهش حاضر این است که چگونه می‌توان حوادث زندگی قهرمان اصلی زن فیلم را براساس دیدگاه طرح‌واره تبیین کرد؟ اطلاعات به‌کاررفته ...  بیشتر

هنر
بازخوانی هویت زنانه و اصل مادینۀ هستی در آثار هنرمند خودآموخته، پروین جلالی، برمبنای نظریۀ قطعه و تناقض لیندا ناکلین

پریسا شاد قزوینی؛ مینا ناظم‌زاده نراقی

دوره 11، شماره 2 ، تیر 1398، ، صفحه 251-269

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.275794.1217

چکیده
  کاربرد مضامین و محتوای زنانه در آثار هنرمندان زن امری بدیهی و متداول است و از این طریق هنرمند به بازیابی لایه‌های پنهان درون و هویت فردی خود و جامعه زنان دست می‌یابد. زنان هنرمند خودآموخته نیز در این میان توجهی ویژه به این امر از خود نشان می‌دهند. مام زمین و مادینگی هستی، که در همة ادوار تاریخ تمدن بشر مورداحترام بوده، در آثار هنرمند ...  بیشتر

هنر
بررسی تأثیر تحولات اجتماعی و فرهنگی در دوره‌های صفوی و قاجار بر چهره‌نگاری و پیکره‌نگاری زن

مرضیه رشیدی؛ علی‌رضا طاهری

دوره 11، شماره 2 ، تیر 1398، ، صفحه 271-286

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.264119.1132

چکیده
  در دورة صفوی و قاجار، به سبب ارتباط با غرب، تمایل دربار به تجربة دنیای مدرن و اشتیاق جهان غرب به شناخت دنیای شرق نوعی دوگانگی سنتی و مدرن در بسیاری از مناسبات اجتماعی، فرهنگی و هنری جامعه نمایان شد که این روند بر وضعیت زنان و حضور آن‏ها در عرصه‏های اجتماعی نیز تأثیرگذار بود. چهره‏نگاری در نقاشی ایرانی براساس الگوی مشخصی بوده است. ...  بیشتر

هنر
پرسه‌زنی زنانه و گذار از ابژۀ بت‌واره به سوژۀ ناظر: مطالعۀ موردی فیلم کلئو از 5 تا 7

علیرضا صیاد؛ سجاد ستوده؛ میلاد ستوده

دوره 11، شماره 1 ، فروردین 1398، ، صفحه 1-23

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.274618.1203

چکیده
  در نظریة فیلم سال‏های اخیر، سینما در غالب موارد به‌مثابة تکنولوژی برآمده از ظهور کلانشهر مدرن و مدرنیتة شهری در نظر گرفته می‏شود. تجربة ادراکی پرسه‏زن مرد (فلانور)، به‌منزلة سرنمون تجربة ادراکی مدرنیته، اغلب به‌مثابة الگویی برای تحلیل تجربة ادراکی تماشاگر فیلم مورد مطالعه قرار می‏گیرد. بااین‌حال، به‌رغم آنکه پرسه‏زنی ...  بیشتر

هنر
بازنمایی جنسیت در آثار نقاشان خودآموخته از منظر نشانه شناسی اجتماعی تصویر

آرزو تقی پور؛ فریبا یاوری؛ محسن مراثی

دوره 11، شماره 1 ، فروردین 1398، ، صفحه 65-88

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.268690.1150

چکیده
  هدف این مقاله مطالعة نحوة بازنمایی جنسیت در آثار نقاشان خودآموخته براساس الگوی نشانه‏شناسی اجتماعی تصویر است. خودآموختگان هنرمندانی تعلیم‌ندیده، فاقد آموزش رسمی و آکادمیک‌اند که به‏صورت خودجوش شروع به تولید آثار هنری می‏کنند. تجزیه‏وتحلیل این آثار با استفاده از دستور زبان بصری کرس و ون لیون در خوانش نشانه‏شناسی اجتماعی ...  بیشتر

هنر
تبارشناسی بانوی نشسته بر کشتی نوح(ع) در نگاره‌های اسلامی

تقی حمیدی‌منش؛ ناهید جعفری دهکردی

دوره 10، شماره 4 ، دی 1397، ، صفحه 473-496

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.259500.1087

چکیده
  یکی از اساطیر قدیمی بشری داستان توفان است. این اسطوره از سرآغاز پیدایش خود تاکنون توجه هنرمندان را در فرهنگ‌های مختلف به خود جلب کرده است. در اکثر قریب به اتفاق تصاویر مرتبط با توفان، بانویی در میان سرنشینان کشتی به چشم می‌خورد که شخصیت و حضور او در هاله‌ای از ابهام است. این پرسش که هویت بانوی نشسته بر کشتی نوح(ع) چیست مسئله‌ای است ...  بیشتر

هنر
شمایل‌شناسی پیکرۀ حضرت مریم در نقاشی‏ های دورۀ رنسانس و تطبیق آن با صفات حضرت مریم(س) در آیات سوره‏ های قرآنی

اشرف السادات موسوی لر؛ منصور حسامی؛ زهرا خسروی راد

دوره 10، شماره 4 ، دی 1397، ، صفحه 497-525

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.258472.1081

چکیده
  «شمایل‏شناسی» از منظر نشانه‏شناسی یکی از روش‏های مطالعات هنری اســت که در قرن بیستم به آن توجه شده است. این مقاله با تأکید بر آرای اروین پانوفسکی به مطالعة تطبیقی شمایل‏های حضرت مریم با مفهوم آیات قرآنی می‏پردازد. هدف کلی آن خوانش شمایل‏شناسانة نقاشی‏های مریم(س) در دورة رنسانس و رمزگشایی از زبان تصویری قرآن در رابطه ...  بیشتر

هنر
شمایل‌شناسی تصویر زن در دورة قاجار با تأکید بر سفرنامه‌ها، نگارگری‌ها و عکس‌های برجای‌مانده از این دوره

ساره طهماسبی زاده؛ محمدابراهیم زارعی

دوره 10، شماره 4 ، دی 1397، ، صفحه 577-594

https://doi.org/10.22059/jwica.2019.257328.1064

چکیده
  از اوایل دورة قاجار، سیاحان بسیاری توانستند اطلاعات کم‏نظیری دربارة زنان ارائه دهند. زیبایی زنان ایرانی از نکاتی است که نظر سیاحان اروپایی را به خود جلب کرده است. بازتاب این زیبایی را در نقاشی‏های این دوره به‌وفور می‏بینیم. اما نکته‏ای که جلب توجه می‏کند تفاوت فاحش عکس‏های بازماندة زنان دورة قاجار با سفرنامه‏ها و نقاشی‏های ...  بیشتر

هنر
زن به‌مثابۀ شخص آندروژن در دو فیلم از سینمای ایران: بررسی فیلم‌های روسری آبی و کافه‌ترانزیت

بهروز محمودی بختیاری؛ انیس ناصری

دوره 10، شماره 3 ، مهر 1397، ، صفحه 311-331

https://doi.org/10.22059/jwica.2018.246677.981

چکیده
  هویت جنسی که در فرهنگ هر جامعه‏ای تبلور می‏یابد سرچشمۀ بسیاری از نابرابری‏های جنسیتی اجتماعی است. زن یا مرد ناچار است، با حفظ حدی از ارزش‏ها و عرف‏ جامعه، برای تطابق خود با محیط و انجام‏شدن کارهایش،‏ برخی از خصلت‏های جنس مخالفش را وام گیرد و همچون نقاب بر چهرۀ خود زند و چه‏بسا تحمیل‏های جامعه خصلت‏های جنس مخالف را ...  بیشتر

هنر
تحلیل نشانه‌شناختی روایت اقلیت دوچندان در هنر لورنا سیمپسون

صدرالدین طاهری

دوره 10، شماره 3 ، مهر 1397، ، صفحه 333-350

https://doi.org/10.22059/jwica.2018.252891.1038

چکیده
  تأثیرگذارترین دیدگاه در زمینة فمنیسم سیاه، که جنسیت‏گرایی و نژادپرستی را هم‏پیوند می‏داند، نظریة نقطة اشتراک است. اقلیت دوچندان به شهروندانی گفته می‏شود که قربانی کاستی‏های برآمده از نقطة اشتراک‌اند. آثار تحلیل‏شده در این مقاله به برشی چهارساله از فعالیت هنری لورنا سیمپسون، یکی از روایت‏گران مهم هنری اقلیت دوچندان، ...  بیشتر